پایان نامه درباره بررسی عوامل تهاجم فرهنگی

این پروژه در پنج فصل تدوین شده است .

در فصل اول آن این موضوعات مورد بررسی قرار گرفتهاند :

بیان مساله

رهبر معظم انقلاب در بیان اهمیت پرداختن به مساله تهاجم فرهنگی فرمودهاند :

« امروزه دشمن بیشترین همت خود را روی تهاجم فرهنگی گذاشته است ».

در فصل اول یعنی در طرح تحقیق به بیان اهمیت این پدیده مهم تاریخی كه در همه جوامع به چشم میخورد چه به صورت تهاجم فرهنگی و یا به صور گوناگون دیگر مانند تبادل فرهنگی ، انتقال فرهنگی ، استعمار فرهنگی و … پرداختیم .

 

 

اهداف تحقیق :

1-هدف عمده تحقیق : برخی از عوامل گرایش جوانان مخصوصاً قشر دانشجویان دانشگاه های پیام نور و آزاد سبزوار به فرهنگ غرب در سال تحصیلی 85-84

2-اهداف جزئی (ویژه) : الف : بررسی نحوه عملكرد شیوههای تربیتی والدین و گرایش جوانان به فرهنگ غرب . ب : میزان و نوع تبلیغات رسانههای گروهی در جامعه ایران ج : دادن آزادی یا محدودیت بیش از اندازه در بروز این گرایش .

 

سوالهای تحقیق :

1-آیا بین آگاهی جوانان از اهداف فرهنگ و مظاهر غرب و گرایش به غرب رابطه وجود دارد ؟

2-آیا بین نقش خانواده در فرهنگدهی به جوانان در برابر فرهنگ منفی غرب و عمل خود والدین به این موضوع رابطه وجود دارد ؟

3-آیا ایجاد برنامههایی در زمینه فرهنگ غرب و ارائه نكات مثبت و منفی این فرهنگ ، در روی آوردن به فرهنگ غرب موثر است ؟

4-آیا آزادی بیحد و حصر یا محدودیت بیش از اندازه در روی آوردن به فرهنگ غرب موثر است ؟

5-آیا غنی بودن فرهنگ بومی و آگاهی از فرهنگ جهانی مانعی برای گرایش به فرهنگ غرب میشود ؟

6-آیا شرایط اقتصادی و اجتماعی مرفه خانوادگی ، در بروز گرایش به فرهنگ غرب موثر است ؟

 

روش تحقیق :

با توجه به موضوع تحقیق ، روش به كار رفته از طریق آمار توصیفی انجام گرفته است به صورت روش توصیفی از نوع علی پس از رویداد .

 

جامعه ، نمونه ، شیوه نمونهگیری :

جامعه مورد نظر دانشجویان دانشگاه پیام نور سبزوار در سال تحصیلی 85-84 حدود 2000 نفر است كه نمونه انتخاب شده 50 نفر میباشد و جامعه دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی واحد سبزوار در سال تحصیلی 85-84 حدود 6000 نفر است كه از این تعداد ، 50 نفر به عنوان نمونه انتخاب شدهاند كه با بهره گرفتن از روش نمونهگیری تصادفی ساده ، نمونهها انتخاب شدهاند .

ابزار اندازهگیری :

ابزار جمع آوری اطلاعات ، پرسشنامه میباشد .

روش تجزیه و تحلیل اطلاعات :

در تجزیه و تحلیل اطلاعات به دست آمده از پرسشنامه ، از آمار توصیفی استفاده شده است .

به این صورت كه بعد از استخراج اطلاعات از پرسشنامه ، جدول توزیع فراوانی ،

درصد فراوانی برای هر گزینه و سپس نمرة كل محاسبه شده است .

خلاصه نتایج :

نتایج به دست آمده از تجزیه و تحلیل اطلاعات ، سوالات تحقیق را تایید كرده كه آگاهی جوانان از اهداف فرهنگسازان غرب ، نقش خانواده در فرهنگدهی به جوانان ، ایجاد برنامههایی در زمینه فرهنگ غرب و ارائه نكات مثبت و منفی فرهنگ ، غنی بودن فرهنگ بومی ، آزادی بیحد و حصر یا محدودیت زیاد در این گرایش موثر است .

 

پیشنهادها :

• اصلاح و تقویت برنامههای صدا و سیما
• ایجاد تنفر و انزجار نسبت به فرهنگ غرب نه كل فرهنگ غرب بلكه نكات و جنبههای منفی آن
• جلوگیری از ورود نوارها و فیلمهای ویدیویی نامناسب
• تقویت بینش مذهبی و عاطفی در خانوادهها

 

محدودیت ها :

1-كمبود تحقیقات در ارتباط با موضوع

2-عدم وجود كتابهای معتبر و جدید

3-وجود تفاوتهای فردی

فصل اول :

طرح تحقیق

 

عنوان تحقیق :

بررسی عوامل تهاجم فرهنگی از نظر دانشجویان دختر دانشگاههای  پیام نور و آزاد واحد سبزوار در سال تحصیلی 85-84

 

مقدمه :

برای یک ملت فاجعه فرهنگی از فاجعه اقتصادی بسیار سنگینتر و خسارتبارتر است یورش فرهنگی از یورش نظامی بسیار بیرحمانه و صعبالعلاجتر است (مقام معظم رهبری)

فرهنگ و تمدن غرب ، پس از رنسانس ، با اصالت دادن به انسان و ترویج اومانیسم ، درصدد نفی مذهب و فرهنگهای غیرغربی برآمد .

غربیان برای گسترش سلطه اقتصادی خود بر سایر ملتها و كسب منابع و منافع بیشتر تلاش كردند با تحریف ، تخریب و مسخ فرهنگ دیگران ، آنها را از خود بیگانه و بیهویت كنند و فرهنگ و اندیشههای غربی را در بین آنان تبلیغ و حاكم گردانند .

برای تحقق این هدف شوم آنها با بهرهگیری از كلیه ابزارها و روش های مستقیم و غیرمستقیم ، زمینه برقراری حاكمیت خود را در سطح جهان فراهم كردند . با پیروزی انقلاب اسلامی در ایران و احیای تفكرات دینی در بسیاری از كشورهای جهان بر همه تلاشهای آنان خط بطلان كشید .

دشمنان با سرمایهگذاری بلند مدت ، فرهنگ اسلام را فرهنگی بیمحتوا و بیتفاوت جلوه دادند و به اشاعه فساد و بدحجابی و بیبند و باری در جامعه پرداختند و از طرف دیگر به مصرف هر چه بیشتر كالاهای غربی و غیرضروری بویژه در بین نسل جوان دامن زدند .

در زمینه كودكان و نوجوانان یكی از مسائل مهمی كه همیشه مطرح است مساله هویتیابی و بحران هویت است كه در آینده تاثیرات بسزایی در شكلگیری شخصیت و جهتگیری آنها خواهد گذاشت در این پروژه سعی شده عوامل گرایش دانشجویان دختر دانشگاه آزاد و پیام نور به مظاهر ضدارزش فرهنگ بیگانه مورد بررسی قرار گیرد و درپایان هم راهكارهایی برای رفع این مشكل كه جنبه كاربردی دارند بیان میشود. به نظر میرسد برای دانشجویان درباره نارساییهای فكری و فرهنگی آنان تاكنون اقدامات موثر كمتری در سطح جامعه صورت گرفته است .

 

 

 

بیان مساله

در باب تهاجم فرهنگی سخن بسیار گفته شده است و دربیان اهمیت و حساسیت این پدیده قرن و نوع برخورد با آن ، گفتهها و نظریه های مختلفی ابراز شده كه هر یک اغلب ناظر به بعدی از ابعاد فرهنگ است . اگر چه مساله تهاجم فرهنگی در كشورها از مدتها قبل مطرح بوده اما پس از پیروزی انقلاب اسلامی و نفوذ فرهنگ پویای اسلام در عرصههای بینالمللی ، نمودی تازه یافته است .

استكبار جهانی با سرمایهگذاریهای وسیعی تلاش میكند تا حركت انقلاب و نفوذ فرهنگ اسلامی  را متوقف سازد . از آنجایی كه انگیزه تهاجم فرهنگی ، نخست ایجاد جو خودباختگی و روح بیتفاوتی در جامعه نسبت به ارزشهای اصیل خودی و تخریب هویت مذهبی است و سپس ایجاد جامعهای تازه كه تفكرات و باورهای جهان غرب را بپذیرد و از نظر فرهنگ غرب ، در الگوی مصرفی غرب ، غرق شود و با توجه به اهمیت و حفظ اصالت فرهنگ اسلامی و ایرانی و با عنایت به اینكه جوانان ، نیروی پتانسیل هر جامعهای هستند و آینده كشور در دست توانای این قشر عظیم رقم میخورد بیانگر اهمیت بررسی این موضوع در بین این گروه وسیع را توجیه میكند .

همچنین امروزه با توجه به پیشرفت سریع علم و تكنولوژی و استفاده بشر از ابزارهای ارتباطی پیشرفته نظیر ماهوارهها و شبكههای اطلاعرسانی كامپیوتری كه انسان را قادر ساختهاند دركمترین وقت ممكن به آخرین اطلاعات و اخبار درباره موارد مختلف دست پیدا كند تبادل افكار و فرهنگها امری عادی و حتی اجتنابناپذیر است كه این تبادل فرهنگی مانند اكثریت ابزار مورد استفاده بشر ، هم دارای مزیتهای بسیار و هم زمینه مشكلات متعددی برای بشر می باشد ، موضوعی كه در این پروژه بررسی میشود امری اجتماعی و فرهنگی در ایران است و در برخی كشورها دارای روند تاریخی است كه میتواند تاثیرات زیاد و مخربی را بر هر كشوری داشته باشد . تهاجم فرهنگی ابتدا با گرفتن هویت و اعتقادات ملی افراد شروع میشود و درنهایت موجبات دوری از استقلال و خودكفایی و وابستگی را فراهم میآورد .

در این صورت است كه با نابودی فرهنگ یک كشور ، زمینه برای رشد سیطره سیاسی و اقتصادی و گسترش سلطه همهجانبه استكبار جهانی هموار خواهد شد . با عنایت به توضیحات صفحات قبل ، ضرورت و اهمیت تحقیق در زمینه خطر تهاجم فرهنگی را جلوهگر میسازد .

چنانكه رهبر معظم انقلاب بارها در فرمایشات خود ، به اهمیت و ارزش فرهنگ اسلامی و ایرانی اشارت مبسوطی داشتهاند و تهاجم فرهنگی را شبیخون فرهنگی تعبیر كردهاند .

 

اهمیت و اهداف تحقیق :

اكنون كه استكبار جهانی از انقلاب اسلامی ما سیلی خورده و به نقش عظیم مسلمین در معادلات جهانی پی برده است ما شاهد ایجاد اختلال در جوامع اسلامی بوده و هستیم . بنابراین شكی نیست كه همه ما باید از برادران مسلمان خود در این كشورها (بوسنی و هرزگوین ، فلسطین ، لبنان) و سایر نقاط مسلماننشین جهان پشتیبانی كنیم .

آنچه درباره این موضوع از اهمیت بیشتری برخوردار است و متاسفانه تاكنون در بسیاری از موارد ، با غفلت همراه بوده است مساله مبارزه فرهنگی میباشد زیرا همانطور كه قبلاً اشاره شد تهاجم فرهنگی برخلاف تهاجم نظامی و اقتصادی یک جریان كاملاً ملموس نیست كه بتواند در برابر آن واكنش دفاعی نشان داد بلكه دارای طبیعتی پیچیده است كه از تلاشهای دشمنان اسلام ، طی مدتهای طولانی شكل گرفته و با فرهنگ اسلامی عجین شده است .

این شیوه ، خطرناكترین نوع هجوم است كه اگر با موفقیت همراه باشد دشمن به همه اهداف خود رسیده است و دیگر ، نیازی به مبارزه نظامی هم نخواهد داشت .

مساله تهاجم فرهنگی كه ما بارهای روی آن تاكید كردهایم یک واقعیت روشنی است كه با انكار آن نمیتوانیم اصل تهاجم را از بین ببریم . تهاجم فرهنگی وجود دارد اگر ما آن را انكار كردیم ، مصداق این فرمودة امیرالمومنین (ع) میشویم كه : « و من نام لم ینم عنه[1] » تو اگر در سنگر به خواب روی ، معنایش این نیست كه دشمن هم در سنگر مقابل به خواب رفته است و تو كه خوابیدهای ، سعی كن خودت را بیدار كنی[2] .

 

هدف عمده تحقیق :

بررسی برخی از عوامل گرایش جوانان مخصوصاً قشر دانشجویان دانشگاههای آزاد و پیام نور سبزوار به فرهنگ مبتذل غرب در سال تحصیلی 85-84

اهداف ویژه

1-بررسی نحوه عملكرد شیوههای تربیتی والدین و گرایش جوانان به فرهنگ غرب

2-بررسی میزان و نوع تبلیغات رسانههای گروهی در جامعه ایران و گرایش جوانان به این فرهنگ

3-بررسی دادن آزادی یا محدودیت بیش از اندازه در بروز این گرایش

 

سوالهای تحقیق :

1-آیا بین آگاهی جوانان از اهداف فرهنگ و مظاهر غرب و گرایش به غرب رابطه وجود دارد ؟

2-آیا بین نقش خانواده در فرهنگدهی به جوانان در برابر فرهنگ منفی غرب و عمل خود والدین به این موضوع ، رابطه وجود دارد ؟

3-آیا ایجاد برنامههایی در زمینه فرهنگ غرب و ارائه نكات مثبت و منفی این فرهنگ ، در روی آوردن به فرهنگ غرب موثر است ؟

4-آیا آزادی بیحد و حصر یا محدودیت بیش از اندازه ، در روی آوردن به فرهنگ غرب موثر است ؟

5-آیا غنی بودن فرهنگ بومی و آگاهی از فرهنگ جهانی ، مانعی برای گرایش به فرهنگ غرب میشود ؟

6-آیا شرایط اقتصادی اجتماعی مرفه خانوادگی ، در بروز گرایش به فرهنگ غرب موثر است ؟

 

تعاریف مفاهیم و اصطلاحات به صورت عملیاتی :

• فرهنگ : ادب و نفس ، تربیت ، دانش و علم ، معرفت ، بیرون كشیدن ، بركشیدن[3] ، و در اصطلاح فرهنگنامه معین به این معانی اشاره شده : ادب ، تربیت ، دانش ، فضیلت ، حكمت و عقل .
• فرهنگی : منسوب به فرهنگ ، با فرهنگ ، باادب
• تهاجم : به انبوه درآوردن ، ناآگاه آمدن ، درتاختن ، هجوم بردن ، حمله كردن به یكدیگر ، یورش
• تهاجم فرهنگی : یک مجموعه سیاسی یا اقتصادی برای اجرای مقاصد خاص خود و اسارت یک ملت ، به بنیانهای فرهنگی آن ملت هجوم و برد به قصد جایگزینی باورهای تازه به آن ملت .
• فساد : هر گونه عمل یا جریانی كه از نظر اسلام و قرآن و سنت نامشروع است اعم از جریانهای اقتصادی یا هر گونه ترویج فكر و روش مغایر با شرع مقدس .
• سلطه فرهنگی : عبارتست از مبادله یک جانبه عناصر و پدیدههای فرهنگی به منظور تضعیف ، تحریف و نابودسازی هویت فرهنگی گروه مقابل .
• مقابله فرهنگی : حمله فرهنگی دو قوم بر یكدیگر به منظور تغییر و تبدیل عناصر و پدیدههای فرهنگی قوم مقابل بنابراین در مقابله فرهنگی ، حمله 2جانبه و 2 سویه است و دو قوم مقابل یكدیگر ، بر هم یورش میآورند .

پوششهای نامناسب :

كلیه لباسهایی كه از سوی غربیان جهت هویتزدایی جامعه اسلامی طراحی شده و با نام مد وارد كشور میشود .

• فرهنگ اسلامی : فرهنگی كه مبتنی بر موازین شرع مقدس اسلام و هماهنگ با جهانبینی و ایدئولوژی خاص آن باشد .
• فرهنگ غیراسلامی : مجموعههایی كه اسلام را به عنوان تنها ملاك و مناط ارزشگذاری رفتارهای فردی و اجتماعی نپذیرفته باشند .
• غربگرایی : از دیدگاه جامعه شناسی عبارتست از : طرز تفكر خاصی كه به پذیرش هر چه قوی باشد گرایش دارد و از هر چه سنتی و شرقی است بیزار است .
• جوان : كلیه افرادی كه بین سن 24-18 سال قرار دارد .
• ابعاد منفی مظاهر فرهنگ بیگانه : مواردی از فرهنگ غربی كه بر افعال و ظاهر افراد تاثیر میگذارد و با فرهنگ اسلامی در تضاد قرار میگیرد و در جامعه به عنوان ضدارزش مطرح میگردد .
• ارزش : یک اصل كلی و انتزاعی است كه با الگوهای رفتاری در درون یک فرهنگ یا جامعه خاص سروكار دارد كه از طریق اجتماعی شدن اعضاء ، آن را در سطوح عادی رعایت میكنند . این ارزشهای اجتماعی همانگونه كه نامیده شدهاند اصول اصلی و مركزی را تشكیل میدهند كه در اطراف آن ، اهداف اجتماعی و فردی میتوانند اصالت پیدا كنند .
• نگرش : یک نوع حالت آمادگی و تمایل به عمل یا عكسالعمل مشخصی در مقابل محركی خاص كه به صورت مثبت یا منفی آشكار میشود (اوپنهایم . ان 1369 ، ص 126)
• نهضت بازگشت به خویشتن :

جریان تعدیل غربگرایی مفرط (غربزدگی) و تاكید مجدد بر نظام ارزشها و فرهنگ و تاریخ و این و عقیده و ایدئولوژی خویش است (نقوی ، علی ، 1361 ، ص 113) .

• باورها :

در مفهوم استاندارد لغوی غالباً برای پذیرش عاطفی یک قضیه ، حالت ، طرز تفكر و استدلال و عقیده بكار میرود .

 

تجزیه و تحلیل دادهها :

 

98 صفحه

قیمت 40 هزار تومان

40,000 تومانافزودن به سبد خرید